Een gezonde kijk op patiëntenvoorlichting: hoe eerder, hoe beter

2018-04-18T09:03:56+00:00 11 april 2018|

Onlangs publiceerde de Vrije universiteit een bericht naar aanleiding van een onderzoek van VU-hoogleraar Maurits van Tulder over de behandeling van rugklachten. Volgens Prof. Dr. Van Tulder is “Blijven bewegen en werken minstens even effectief als behandelen en betekent dit een forse kostenbesparing voor de samenleving”. Maar hoe stel je mensen in staat om klachten te voorkomen of hier zelf goed mee om te gaan in het dagelijks leven? Een pleidooi voor de juiste voorlichting op het juiste moment.

De financiële en maatschappelijke impact van nek- en rugklachten is erg groot. Volgens vzinfo.nl waren de kosten van zorg voor nek- en rugklachten in 2011 1,3 miljard euro. Voor 2018 worden deze kosten geschat op 1,5 miljard euro en het aantal mensen met klachten neemt ieder jaar toe. Het zou prachtig zijn als mensen beter worden geholpen om deze klachten te voorkomen en hier zelf goed mee om te gaan. Zodat meer mensen pijnvrij of met grip op de klachten hun dagelijks leven kunnen leiden. Daar komt het besparingspotentieel nog bij. Maar hoe bereik je dit? En als er toch klachten opspelen, hoe kunnen die dan het beste worden behandeld?

Goede voorlichting kan een grote rol spelen. Daarvoor is het wel belangrijk dat de persoon met rugpijn centraal staat. Dat betekent dat de voorlichting betrouwbaar, begrijpelijk en aansprekend moet zijn. Met behulp van audiovisuele middelen zodat ook laaggeletterden worden bereikt. En bij voorkeur wordt de informatie aangeboden of onderschreven door een deskundige zorgverlener en een onafhankelijke autoriteit. De huisarts, fysiotherapeut of medisch specialist, daarin ondersteund door de relevante beroepsvereniging.

Op dit moment zoekt het gros van de mensen met rugklachten bij Dr. Google naar informatie en houvast. De kans is groot dat ze daar een overload aan onbetrouwbare informatie bekijken. Dat leidt juist tot onnodig veel bezoek aan zorgverleners, terwijl de KNGF richtlijn manuele therapie bij lage-rugpijn beschrijft dat het natuurlijke beloop van lage-rugpijn meestal gunstig is. Bij 80 tot 90 procent van de patiënten verdwijnen de klachten spontaan binnen 4 tot 6 weken. De meeste mensen met rugklachten zijn hiervan niet op de hoogte. Er is een enorm potentieel te behalen als de kennis van huisartsen, medisch specialisten en fysiotherapeuten naar voren wordt gehaald in de patient journey. De kennis van zorgverleners moet ingezet worden voordat de patiënt een consult plant. Als zorgverleners, werkgevers, zorgverzekeraars en verzuimverzekeraars beter gaan samenwerken is dat haalbaar. Zorgverleners zetten hun kennis en tijd in om onnodige consulten, behandeling en chroniciteit te voorkomen. Werkgevers kunnen hun werknemers op het juiste moment bereiken en plukken de vruchten van vroegtijdige voorlichting doordat ziekteverzuim verlaagt. Zorg- en verzuimverzekeraars hoeven minder uit te keren. En de patiënt? Die is minder tijd kwijt aan het bezoeken van een zorgverlener en houdt meer grip op de eigen gezondheid. Een win-win situatie voor alle betrokkenen.

Auteur: Jasmijn van Blijswijk